บริการ / การบังคับคดีและสืบทรัพย์
ชนะคดีขับไล่แล้ว แต่เขายังไม่ย้ายออก
คำพิพากษาให้ขับไล่ไม่ได้ทำให้ใครย้ายออกด้วยตัวมันเอง สิ่งที่ทำให้ย้ายออกคือขั้นตอนบังคับคดีที่เจ้าพนักงานบังคับคดีดำเนินการตามลำดับที่กฎหมายวางไว้ และลำดับนั้นคือสิ่งที่เจ้าของทรัพย์ควรรู้ก่อนเสียเวลาไปกับวิธีอื่น
คำพิพากษาสองแบบที่แยกทางกันตั้งแต่ต้น
ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 350 แยกไว้ชัด ถ้าคำพิพากษาหรือคำสั่งให้ลูกหนี้ตามคำพิพากษาออกไปจากอสังหาริมทรัพย์ ที่อยู่อาศัย หรือทรัพย์ที่ครอบครอง การบังคับคดีให้เป็นไปตามมาตรา 351 ถึง 354 แต่ถ้าคำพิพากษาหรือคำสั่งให้รื้อถอนสิ่งปลูกสร้าง ให้เป็นไปตามมาตรา 355 การรู้ว่าคำพิพากษาของตนอยู่ทางไหนจึงเป็นเรื่องแรกที่ต้องดู
การรื้อถอนตามมาตรา 355
มาตรา 355 ให้เจ้าพนักงานบังคับคดีมีอำนาจจัดการรื้อถอนสิ่งปลูกสร้างนั้น และให้ขนย้ายสิ่งของออกจากสิ่งปลูกสร้างที่ถูกรื้อถอน โดยลูกหนี้ตามคำพิพากษาเป็นผู้เสียค่าใช้จ่ายในการรื้อถอนและขนย้าย ค่าใช้จ่ายส่วนนี้ถือเป็นหนี้ตามคำพิพากษาที่บังคับเอาได้ต่อไป ไม่ใช่ภาระที่ตกอยู่กับผู้ชนะคดีอย่างถาวร
กำหนดปิดประกาศไม่น้อยกว่าสิบห้าวัน
ก่อนลงมือรื้อถอน มาตรา 355 กำหนดให้ปิดประกาศกำหนดการรื้อถอนไว้ ณ บริเวณนั้นเป็นเวลาไม่น้อยกว่าสิบห้าวัน กำหนดนี้เป็นตัวเลขที่ต้องระวัง เพราะบทบัญญัติเดิมที่ถูกยกเลิกไปแล้วใช้กำหนดเจ็ดวัน และเว็บไซต์กฎหมายจำนวนมากยังอ้างตัวเลขเดิมอยู่ ผู้ที่วางแผนงานรื้อถอนตามตัวเลขเก่าจะคำนวณวันคลาดเคลื่อนตั้งแต่ต้น
ทรัพย์สินที่อยู่ในสิ่งปลูกสร้าง
สิ่งของที่ขนย้ายออกมาไม่ได้ตกเป็นของผู้ชนะคดี มาตรา 355 ให้นำมาตรา 352 วรรคสองถึงวรรคสี่มาใช้บังคับโดยอนุโลม ซึ่งเป็นบทว่าด้วยการเก็บรักษาและการจัดการทรัพย์สินที่ขนย้ายออกมา การเข้าไปจัดการสิ่งของเหล่านั้นเองนอกกรอบนี้ จึงเป็นการเปิดความรับผิดขึ้นใหม่ในขณะที่คดีเดิมชนะไปแล้ว
สิ่งที่ทำเองไม่ได้ แม้จะชนะคดีแล้ว
การเข้าไปเปลี่ยนกุญแจ ตัดน้ำตัดไฟ ขนของออก หรือรื้อถอนด้วยตนเอง ไม่ใช่การบังคับคดีตามกฎหมาย ไม่ว่าจะมีคำพิพากษาอยู่ในมือหรือไม่ อำนาจในการเข้าไปดำเนินการอยู่ที่เจ้าพนักงานบังคับคดี ผู้ชนะคดีที่ลงมือเองมักจบลงด้วยการเป็นจำเลยในคดีใหม่ ทั้งที่มีทางที่ถูกต้องอยู่แล้วและใช้เวลาไม่ต่างกันมาก
PREPARE
สิ่งที่ควรเตรียม
- คำพิพากษาหรือคำสั่งพร้อมหมายบังคับคดี
- ระบุให้ชัดว่าเป็นคำสั่งให้ออกไป หรือให้รื้อถอน
- แผนที่และรายละเอียดที่ตั้งของทรัพย์
- รายละเอียดผู้ที่อยู่ในทรัพย์ในขณะนี้
- ประมาณการค่าใช้จ่ายในการรื้อถอนและขนย้าย
QUESTIONS
คำถามที่พบบ่อยในเรื่องนี้
ต้องออกค่ารื้อถอนไปก่อนหรือไม่
มาตรา 355 กำหนดให้ลูกหนี้ตามคำพิพากษาเป็นผู้เสียค่าใช้จ่ายในการรื้อถอนและขนย้าย และให้ถือว่าเป็นหนี้ตามคำพิพากษาที่บังคับได้ต่อไป ในทางปฏิบัติเจ้าของทรัพย์มักต้องวางเงินไว้ก่อนเพื่อให้งานเดินได้ แล้วจึงไปเรียกคืนตามช่องทางนี้ ซึ่งต่างจากการเป็นผู้รับภาระค่าใช้จ่ายนั้นเองอย่างถาวร
มีคนอื่นเข้ามาอยู่แทนหลังมีคำพิพากษา
กรณีที่ผู้อยู่ในทรัพย์ไม่ใช่ลูกหนี้ตามคำพิพากษาเป็นเรื่องที่ต้องแยกพิจารณา เพราะมาตรา 350 พูดถึงการบังคับให้ลูกหนี้ตามคำพิพากษาออกไปจากทรัพย์ ข้อเท็จจริงว่าเข้ามาอยู่เมื่อใด โดยอาศัยสิทธิของใคร และรู้เรื่องคดีหรือไม่ จึงเป็นสิ่งที่ต้องรวบรวมก่อน แทนที่จะเดินเรื่องบังคับคดีไปตามปกติแล้วติดที่หน้างาน
LAW
กฎหมายที่เกี่ยวข้อง
- ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 350
- ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 355
- ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 352
